Neden mutlak fiyat değil, oran?
“Şu işlemci şu kadar TL, şu kart şu kadar TL” listeleri hızla eskir; kur, stok ve kampanya aynı modelin fiyatını haftalar içinde değiştirir. Bu yüzden bu rehber mutlak tutar yerine bütçe oranlarına ve performans katmanlarına bakar. Böylece listeyi kendi ülkenizdeki güncel fiyatlarla eşleştirebilirsiniz.
Temel ilke şudur: oyun performansının büyük kısmını ekran kartı belirler; işlemci ise kartı besleyecek kadar güçlü olmalıdır. Ne daha zayıf bir işlemciyle pahalı kartı boşa harcayın, ne de orta seviye bir kartın yanına gereksiz pahalı bir işlemci koyun. Denge, toplam maliyetin en verimli kullanıldığı yerdir.
Örnek bütçe dağılımı
| Bileşen | Pay | Not |
|---|---|---|
| Ekran kartı | %35–45 | Oyun performansının ana belirleyicisi |
| İşlemci | %15–20 | Kartı besleyecek katman; stok soğutucu dahil |
| Anakart | %10–14 | Gerekli soket, M.2 ve bellek desteği yeterli |
| RAM | %8–10 | 2×8 GB veya 2×16 GB, çift kanal |
| Depolama | %8–12 | 1 TB NVMe başlangıç için dengeli |
| Güç kaynağı | %6–8 | Kaliteli ve yeterli watt; abartıya kaçmayın |
| Kasa | %4–7 | Hava akışı ve ölçüler önemli |
| Soğutucu | %3–6 | İşlemci TDP’sine göre; stok yeterliyse 0 |
Bu oranlar bir başlangıç noktasıdır, kanun değil. 4K hedefleyen bir sistemde ekran kartının payı %50’ye çıkabilir; yayın veya render ağırlıklı bir sistemde işlemci payı artar. Önemli olan, payların toplamda dengeli kalması ve tek bir bileşenin bütçeyi yutmasına izin verilmemesidir.
Giriş segmenti: 1080p oyun
Hedef 1080p’de 60–144 FPS ve günlük kullanım. Bu segmentte katman 2 işlemci + katman 2 ekran kartı dengesi yeterlidir.
- İşlemci: Intel Core i5-14400F veya AMD Ryzen 5 7500F / Ryzen 5 5600. AM4 tarafı en düşük maliyetlidir; AM5 tarafı ileride yükseltme kapısı bırakır.
- Ekran kartı: RTX 5060, RTX 4060 veya RX 9060. 1080p’de 8 GB bellek çoğu senaryoda yeterlidir; yüksek doku paketlerinde ayar kısmaya hazır olun.
- Bellek: 2×8 GB çift kanal. DDR5 platformunda 6000 MHz CL30 çevresindeki kitler dengeli bir başlangıçtır; DDR4’te 3200 MHz CL16 yeterlidir.
- Depolama: 1 TB NVMe Gen4. Oyunlar için Gen5’e fazladan ödeme yapmak bu segmentte gereksizdir.
- Güç: 550–600 W kaliteli PSU; kule tipi hava soğutucu veya stok soğutucu.
Bu segmentte en sık hata, ucuz kasa ve düşük kaliteli PSU’dan tasarruf etmektir. Sistemin geri kalanı ne kadar iyi olursa olsun, yetersiz veya kalitesiz bir güç kaynağı hem kararlılığı hem de yükseltme yolunu kısıtlar.
Orta segment: 1440p — en verimli aralık
1440p, bugünün fiyat/performans tatlı noktasıdır: 1080p’ye göre belirgin görüntü avantajı, 4K’ya göre çok daha makul donanım gereksinimi. Hedef katman 3 işlemci + katman 3–4 ekran kartı.
- İşlemci: AMD Ryzen 5 7600 / 9600X veya Intel Core Ultra 5 245K / i5-14600K. Oyun ağırlıklıysa X3D modelleri güçlü bir seçenek; ancak bütçeyi ekran kartından çalmayın.
- Ekran kartı: RX 9060 XT 16GB, RTX 5060 Ti 16GB, RTX 5070 veya RX 9070. 12–16 GB bellek, 1440p’de uzun ömür için önemli bir avantajdır.
- Bellek: 2×16 GB (32 GB) DDR5. 1440p oyun + tarayıcı + yayın gibi çoklu görevlerde 16 GB dar gelmeye başlar.
- Depolama: 1 TB NVMe Gen4; bütçe elverirse 2 TB.
- Güç ve soğutma: 650–750 W PSU, kule tipi soğutucu veya 240 mm AIO; hava akışı iyi bir kasa.
Bu aralıkta işlemciye fazla, karta az yatırım yapmak yaygın bir hatadır. 1440p’de yük büyük ölçüde ekran kartına biner; orta seviye bir işlemci, üst seviye bir kartı rahatça besleyebilir. Bütçeyi önce karta, sonra dengeyi koruyacak kadar işlemciye ayırın.
Üst segment: 1440p yüksek / 4K
Bu segmentte amaç “en yüksek FPS” değil, yüksek ayarlarda tutarlı kare süresi ve uzun ömürlü bir platformdur. Katman 4–5 işlemci ve katman 4–5 ekran kartı gerekir.
- İşlemci: Ryzen 7 7800X3D / 9800X3D veya Intel Core i7/i9 sınıfı. Oyun dışı iş yükleri varsa çekirdek sayısı da hesaba katılmalı.
- Ekran kartı: RTX 5070 Ti / 5080 / 5090 veya RX 9070 XT. 4K’da 16 GB ve üzeri bellek ciddi avantajdır.
- Bellek: 32 GB başlangıç; render, sanal makine veya ağır çoklu görev varsa 64 GB.
- Güç ve soğutma: 850 W ve üzeri ATX 3.x PSU, 280–360 mm AIO, iyi hava akışlı kasa.
Burada azalan getiri devreye girer: en üst kartın fiyatı, bir alt modele göre çok daha hızlı artar. 4K 60 Hz bir monitörünüz varsa, en tepe model yerine bir alt katman kart + daha iyi soğutma ve PSU dengesi genellikle daha akıllıca bir harcamadır.
Parayı boşa harcatan yaygın hatalar
- Üst seviye işlemci + orta seviye kart: 1440p ve üzerinde kart sınırlayıcı olur; pahalı işlemcinin getirisi küçük kalır.
- Dört modüllü yüksek hızlı RAM: Dört DIMM, bellek denetleyicisine ek yük bindirir; 2×16 GB genellikle daha kararlı ve daha hızlıdır.
- Oyun için Gen5 SSD: Yükleme sürelerinde Gen4’e göre fark küçüktür; para daha büyük kapasiteye gitmelidir.
- Aşırı büyük PSU: 1600 W bir PSU, düşük yükte verimsiz çalışır ve bütçeyi boşa harcar. Kaliteli ve yeterli watt seçin.
- Yanlış anakart: Overclock yapmayacaksanız Z serisi veya üst seviye chipset’e ödeme yapmayın; ihtiyacınız olan M.2 ve USB sayısına bakın.
- Hava akışını unutmak: Şık ama önü kapalı bir kasa, üst seviye parçaları boğar. Kasa seçimi estetik değil, termal bir karardır.
Yükseltme yolculuğu: bugünü değil, yarını da düşünün
Sistem toplarken yalnızca bugünkü performansa değil, üç yıl sonra neyi değiştireceğinize de bakın. Bu, ilk günkü fiyat/performansı küçük bir farkla düşürse bile toplam sahip olma maliyetini ciddi biçimde azaltır.
- Platform ömrü: AM5, uzun süreli yükseltme yolu sunar. LGA1700 artık sonuna yaklaşmıştır; yeni bir sistemde soket ömrünü hesaba katın.
- PSU payı: Bugünkü tüketimin %20–30 üzerinde bir PSU, ileride ekran kartı yükseltmesine kapı bırakır.
- Kasa ölçüleri: GPU uzunluğu, soğutucu yüksekliği ve radyatör desteği için baştan pay bırakın. Kasa, en zor değiştirilen parçadır.
- Depolama yuvaları: Anakartta en az iki M.2 yuvası olması, ileride kapasite eklemeyi kolaylaştırır.
ArmaMatch’te parçaları seçtikten sonra darboğaz göstergesini ve güç satırını izleyin; “şimdi dengeli, yarın hangi parça yükseltilmeli” sorusunun cevabını aynı ekranda görürsünüz.
Sık Sorulan Sorular
2026’da DDR4 hâlâ mantıklı mı?
Oyun için 16 GB RAM yeterli mi?
Bütçenin en büyük kısmı nereye gitmeli?
En iyi zamanı bekleyip indirim mi kovalamalıyım?
Kaynakça
İlgili rehberler
Örnek Sistemler
Örnek Bütçe Sistemi: 1080p Oyun ve Günlük Kullanım
Kısıtlı bütçede en çok FPS’i nereye harcamalı? Dengeyi bozmadan 1080p oyun sistemi kurmanın mantığını anlatıyoruz.
CPU & GPU
RTX 4060 vs RTX 4070: Hangisi Sizin İçin Daha Mantıklı?
Aynı aileden iki kart, çok farklı iki hedef kitle. 8 GB mı 12 GB mı, 115 W mı 200 W mı? Kararı ölçüyle değil, ihtiyaç ve dengeyle verin.